Chryzotyl (azbest serpentynowy, azbest biały)

Opis

Skład chemiczny

Mg6[(OH)8/Si4O10]

Występowanie

Masywy serpentynitowe, okolice miejscowości: Nasławice, Szklary, Gogołów, Jordanów, Wiry, Grochowa, poza tym skały metamorficzne okolic Złotego Stoku, Bystrzycy Górnej.


Chryzotyl obok antygorytu jest ważnym składnikiem serpentynitów, czyli skał metamorficznych powstałych z przeobrażenia skał magmowych ubogich w krzemionkę, np. dunitów, perydotytów, gabr czy hornblendytów, najczęściej stanowiących fragmenty dna oceanicznego. Przeobrażenia serpentynitów zachodzą w temperaturach rzędu 200-400o C i powodują przesycenie skały minerałami z grupy serpentynu. Sam chryzotyl jest produktem przeobrażenia krzemianów takich jak oliwin, piroksen czy amfibol (generalnie zasobnych w magnez). Takie przeobrażenia zachodzą już w temperaturach niższych niż 360 oC.

Kryształy chryzotylu mają pokrój włóknisty i tworzą rurki o długościach do kilkunastu cm. Skupienia najczęściej włókniste, tworzą wypełnienia szczelin w serpentynitach. Azbesty to określenie materiałów zbudowanych właśnie z takich włókien. Tzw. azbest chryzotylowy stosowany był w budownictwie do produkcji pokryć dachowych (tzw. eternit) czy do produkcji różnych materiałów ognioodpornych. To właśnie włókna chryzotylu i innych minerałów o podobnym pokroju (np. tremolitu) są przyczyną powstania chorób nowotworowych u człowieka. Pamiętajmy o tym wybierając się na minerały w masywy serpentynitowe, w których ten minerał występuje – najbardziej wskazane są zbiory po obfitych opadach deszczu, kiedy azbesty nie są rozpylane w powietrzu przez wiatr.

Najładniejsze skupienia chryzotylu znajdziemy w czynnym kamieniołomie serpentynitu w Nasławicach, na hałdach w Szklarach, Wirach czy w Jordanowie.


Zastosowanie

Azbest stosuje się w produkcji wyrobów azbestowo-cementowych (np. rur ciśnieniowych i kanalizacyjnych, płyt okładzinowych i elewacyjnych), izolacyjnych (np. waty azbestowej), uszczelniających (tektury, płyt uszczelniających), ciernych (okładzin ciernych hamulców i sprzęgieł), pap dachowych, materiałów ogniotrwałych, hydroizolacyjnych (np. lepików asfaltowych). Dodatkowo znalazł też zastosowanie w dziale piwowarskim i farmaceutycznym. Potrzebny jest do filtracji, służy jako wypełniacz lakieru, izoluje przewody grzewcze i jako materiał zbrojący.

Kategorie

Minerały,

Wystepowanie

Udostepnianie

Autor

Dodano: 2018-11-15 06:23:59

Musisz się zalogować, aby móc dodawac komentarze